سرپرسى سايكس ( مترجم : سيد محمد تقى فخر داعى گيلانى )

375

تاريخ ايران ( فارسى )

به خدمت آمدند . اين فروتنىها و احترامات مبسوط زياد بايستى بر كبر و غرور اين سرباز بزرگ افزوده باشد ، بارى وقتى كه خواست داخل بابل شود كهنهء معبد بل يا بعل از او خواهش كردند كه وارد شهر نشود ، ولى اين اندرز آنان در وجود او ابدا مؤثر واقع نشد و بالاخره او ظفرمندانه بپايتخت قديم آسيا داخل گرديد . مرگ اسكندر كبير 323 قبل از ميلاد اسكندر بابن امپراطورى معظم و وسيعى كه داشت اكتفا ننموده به خيال حملهء به عربستان افتاد و براى اين مقصود فورا شروع به تحصيل اطلاع مقدماتى و امر بساختن كشتيهاى محكمى نموده و بدست مردمان فينيقى آنها را مهيا و مجهز ساخت . سفرى به طرف سفلاى فرات كرده و شروع ببناى يك دار التعمير كشتى در بابل نمود . در بين تهيه و تدارك ناگهان به تبى مبتلا گرديده كه ظاهرا از اثر باطلاق و مرداب‌هاى فرات بوده است و با وجود داشتن تب از دادن دستورات و اوامر لازمه و گذرانيدن قربانيهاى مرسومه كوتاهى نمينمود ، ولى بالاخره مرض شدت كرده و از زبان افتاد . او پس از اظهار ملاطفت با سربازان دل شكستهء خود كه صف بسته از جلوى وى گذشتند در ريعان شباب يعنى در سى و دو سالگى و اوج شهرت و آخرين درجهء عظمت از اين جهان درگذشت . تحقيق و موشكافى در اصطلاح يونانى و يونانيت چون دانستن تأثير فتوحات يونان در امپراطورى ايران خالى از اهميت نيست لذا قلم را به طرف آن معطوف داشته ميگوئيم كه لازم است براى حصول اين مقصود قدرى در اطراف هلينيزم ( تقليد آداب يا زبان يونانى ) كه بر مشرق تحميل شد غور نمائيم . بوان « 1 » فصلى روشن و مشبعى به اين موضوع تخصيص « 2 » داده از جمله مينويسد كه كار عمدهء عصر تاريخى يونان همانا متحد ساختن آزادى و مدنيت بوده است و اين كاملا صحيح و درست مىباشد . همچنانكه در حالات قوم سومر و آكد اشاره شد سكنهء بابل بيشتر بر اثر اوضاع طبيعى آزادى به آن معنى كه يونانيان از اين لفظ اراده ميكردند دارا نبودند چه دول قديم هركدام نه فقط روى استعباد و غلامى قرار داشتند بلكه

--> ( 1 ) - Bevan . ( 2 ) - « خاندان سلوكى » فصل اول ( مؤلف ) .